Werkgevers zijn verplicht om het loon van een arbeidsongeschikte werknemer door te betalen. De loondoorbetalingsverplichting duurt in beginsel maximaal 104 weken. Tijdens de arbeidsongeschiktheid zijn werkgever en werknemer verplicht om te werken aan re-integratie van de werknemer in het arbeidsproces. Wanneer te weinig re-integratieactiviteiten zijn verricht, kan het UWV bij wijze van sanctie de loondoorbetalingsplicht verlengen.

Na afloop van de wachttijd van 104 weken heeft een arbeidsongeschikte werkneemster een WIA-uitkering aangevraagd. Naar aanleiding van deze aanvraag heeft het UWV een medisch en arbeidskundig onderzoek uitgevoerd. De conclusie van de arbeidsdeskundige was dat de werkgever onvoldoende re-integratie-inspanningen heeft verricht. Op enig moment waren de re-integratieactiviteiten gestaakt, omdat naar de mening van de bedrijfsarts geen resultaat te verwachten was. Dit heeft geleid tot het opleggen van een loonsanctie. Het daartegen ingediende bezwaar is door het UWV afgewezen.

Na het opleggen van de loonsanctie heeft de werkgever de re-integratie van de werkneemster in het tweede spoor voortgezet. Het verzoek om bekorting van de loonsanctie is afgewezen. Aan de werkneemster is na afloop van de loonsanctie een WIA-uitkering toegekend.

De rechtbank heeft het beroep van de werkgever tegen de uitspraak op bezwaar afgewezen. De rechtbank zag geen aanleiding om te twijfelen aan de juistheid van de medische en arbeidskundige beoordeling van het UWV. De verzekeringsartsen van het UWV hebben in hun medische rapporten gemotiveerd toegelicht dat er mogelijkheden waren om de re-integratie voort te zetten, ook al constateerden zij dat het voorstelbaar is dat de werkneemster vanwege de aard van haar gezondheidsklachten moeilijk re-integreerbaar zou zijn. De door de werkgever ingeschakelde bedrijfsarts zag geen mogelijkheden voor re-integratie, maar onderbouwde dat oordeel volgens de rechtbank niet met medische gegevens. Uit vaste rechtspraak van de Centrale Raad van Beroep volgt dat het voor rekening en risico van de werkgever komt als het advies van de bedrijfsarts later onjuist blijkt.

Belangrijk is de opmerking van de rechtbank dat de verplichting van een werkgever om een werknemer te laten re-integreren een inspanningsverplichting en geen resultaatverplichting is. Dat betekent dat een positief resultaat niet op voorhand hoeft vast te staan, maar ook dat het mogelijk niet halen van een positief resultaat geen reden is om af te zien van verdere re-integratiepogingen.

In de zogenaamde 15 april-arresten van de Hoge Raad uit 2005 is beslist dat een vennootschappelijk ontslagbesluit in beginsel ook het einde van de arbeidsrechtelijke verhouding betekent. Er doet zich een uitzondering op deze regel voor als een wettelijk ontslagverbod beëindiging van de dienstbetrekking verhindert of als partijen anders zijn overeengekomen.

De rechtbank Rotterdam heeft onlangs een zaak behandeld van een statutair directeur, die tijdens ziekte als directeur werd ontslagen. Vanwege het opzegverbod bij ziekte is de arbeidsovereenkomst door het ontslag als bestuurder niet beëindigd. De kantonrechter ontbond op verzoek van de directeur de arbeidsovereenkomst wegens een ernstige vertrouwensbreuk en een ernstig en duurzaam verstoorde verhouding tussen partijen. Omdat de arbeidsovereenkomst werd ontbonden op verzoek van de directeur, had hij geen recht op de met de werkgever bij zijn benoeming overeengekomen ontslagvergoeding. Die vergoeding was alleen verschuldigd bij ontslag op initiatief van de werkgever. Wel kende de kantonrechter de directeur een billijke vergoeding toe. Tijdens zijn ziekte werd de directeur meegedeeld dat hij niet de juiste persoon was om de vennootschap te leiden. De directeur vatte dat op als het opzeggen van het vertrouwen in hem. Vervolgens werd de directeur ontslagen en uitgeschreven als bestuurder in het handelsregister. De directeur was van het ontslag niet eerder op de hoogte dan tot de ontvangst van een brief van de KvK waarin van de uitschrijving melding werd gemaakt. De werkgever ontkende dat een ontslagbesluit was genomen. Pas drie maanden later werd duidelijk dat er wel een ontslagbesluit ten grondslag lag aan de uitschrijving. De vennootschap deed tijdens de ziekte te weinig om de directeur te laten re-integreren in het arbeidsproces. De kantonrechter oordeelde dat de werkgever ernstig verwijtbaar had gehandeld jegens de directeur. Daarmee was voldaan aan het vereiste om een billijke vergoeding toe te kunnen kennen. De kantonrechter stelde deze vast op een bedrag van € 400.000.

Bij de Hoge Raad is een procedure aanhangig van een werkneemster, die is ontslagen wegens langdurige arbeidsongeschiktheid. De AG bij de Hoge Raad concludeert tot ongegrondverklaring van het beroep in cassatie.

De casus is als volgt. De werkgever heeft de dienstbetrekking met de werkneemster opgezegd met toestemming van het UWV en met inachtneming van de geldende opzegtermijn. Bij het einde van het dienstverband heeft de werkgever een transitievergoeding betaald. De werkneemster verzoekt om een billijke vergoeding omdat de opzegging het gevolg is van ernstig verwijtbaar handelen van de werkgever. Volgens de werkneemster bestaat dat ernstig verwijtbare handelen uit tekortkomingen van de werkgever in het re-integratieproces.

Het Burgerlijk Wetboek biedt de rechter de mogelijkheid om ten laste van de werkgever een billijke vergoeding toe te kennen in die situatie.

Ernstig verwijtbaar handelen wordt niet snel aangenomen. Onvoldoende re-integratie-inspanningen van de werkgever leveren nog geen ernstig verwijtbaar handelen op, ook niet als het UWV om die reden een loonsanctie heeft opgelegd. Volgens een arrest van de Hoge Raad moet de rechter het criterium ernstig verwijtbaar handelen van de werkgever met terughoudendheid toepassen. Dit betekent dat de werkgever alleen in uitzonderlijke gevallen een billijke vergoeding verschuldigd is.

Naar de mening van de AG heeft het hof terecht geoordeeld dat de hoge drempel voor het aannemen van ernstig verwijtbaar handelen van de werkgever niet is overschreden door de tekortkomingen van de werkgever bij de re-integratie.